1000 e 1 blogs en galego (III): Xénero

Blogs e xénero

Sempre consideramos un pouco anacrónico o feito de que a primeira e principal variábel que se incluíu sistematicamente en todos os censos e estatísticas sociais da Historia fose a que distingue por sexo entre mulleres e homes.

Os tempos están cambiando, e agora a xustificación que antes descansaba nas cuestións relacionadas coa reprodución demográfica e/ou o puro e simple sexismo agora debe fundamentarse nas análises en pro da igualdade e da discriminación positiva. Ou iso debera. E nesa liña é que utilizamos o concepto de xénero e non de sexo.

Pero o primeiro, antes de vermos como é a composición humana da blogosfera en lingua galega en canto a xéneros, é separar da análise aqueles blogs que ou ben son de autoría anónima ou ben son de autoría colectiva.

Pois ben, de entrada podemos afirmar que, en materia de xénero, a metade dos blogs en galego non son anónimos, é dicir, se identifican cunha persoa dun xénero determinado. Da outra metade, o 15% idenfícanse cun colectivo -grupos de persoas, asociacións, empresas, institutos e academias de ensino, etcétera-, e só o 35% restante, é dicir algo máis de 1 de cada 3 blogs, si son anónimos ou non se identifican en canto á variábel xénero.

Se queremos analizar a distribución de xénero nos blogs individuais teremos que considerar na súa xusta medida a proporción de mulleres e homes dentro da poboación internauta. Para ilo vémonos forzadas a empregar unha aproximación.

O Informe sobre A Sociedade da Información en Galicia, Situación Actual e Tendencias de Novembro de 2005 publicado, como todos os anos, polo Observatorio TIC da Xunta de Galiza, non ofrece, como todos os anos, resultados por xéneros, malia a que esta variábel está presente en todos os deseños mostrais e cuestionarios en que se basea o informe.

Este feito invítanos a dirixir a nosa ollada cara aos datos estatais, publicados no Observatorio de las Telecomunicaciones y de la Sociedad de la Información dentro dos informes Las Tic en los hogares españoles, onde tampouco se presentan resultados por xénero.

Este novo desencontro obríganos a prescindir das estatísticas públicas (sic) e recorrermos a datos de natureza privada, concretamente aos que produce a AIMC (Asociación para la investigación de medios de comunicación) en dúas estatísticas: a Audiencia de Internet en el Estudio General de Medios, e Navegantes en la red.

A primeira das fontes é a máis fiábel, por ser unha estatística con todas as da lei, mentres que a segunda baséase nun cuestionario autocumprimentado polas persoas que navegan a rede con máis frecuencia e intensidade, o que introduce un biés nos resultados a favor dos homes.

O EGM fala, na súa realización do 3º cuadrimestre de 2005 dun 40,6% de mulleres e un 59,4% de homes, sen que para esta variábel de xénero teñamos datos desagregados por CC.AA. A outra fonte fálanos dun reparto de 29,5% a 70,1% -e un 0,4% non identificado- que confirma a desviación comentada no parágrafo anterior e nos avisa sobre a maior frecuencia e intensidade de uso da internet por parte dos homes.

Perante a falta de máis datos tomamos como referencia da poboación internauta en Galiza unha distribución de 2 a 3 -40% e 60% respectivamente para mulleres e homes.

Pois ben. Os nosos datos, tirados do recenseamento de blogs en galego, indican que o 35% das bitácoras individuais teñen autoras, e un 65% autores. Este 35% de mulleres é un dato lixeiramente inferior ao da distribución media por xéneros da poboación internauta, pero lixeiramente superior ao que navega a rede de xeito máis intensivo. En definitiva, trátase dun dato medio que, cando menos, confirma que a presenza das mulleres na blogosfera é acorde á súa presenza na rede, tendo en conta que a súa intensidade de uso é menor. É dicir, que a tendencia á utilización do blog como medio de comunicación é, na practica, equivalente á dos homes.

Este dato cobra máis importancia se o poñemos en relación con o dato equivalente procedente da II encuesta a bloggers, realizada en España a máis de 2.000 persoas blogueiras, na que a porcentaxe de mulleres era do 27,9%, moi inferior ao 35% que rexistramos en Galiza.

Outro dato diferente, tamén esperanzador para as aspiracións das mulleres, é o da presenza feminina nos que denominamos blogs colectivos. Sen que o xeito en que foron recollidos os datos para estes blogs a varias mans permita cuantificar exactamente a súa participación, a impresión que se desprende do censo é que a tendencia das mulleres á colaboración con outras mulleres e con homes é maior que a que se deriva da súa presenza nos blogs individuais, podendo mesmo ser superior á dos homes.